به گزارش دانش بنیان علوم انسانی در چند روز خبرگزاری رویترز در خبری مدعی شد که دیپلماتهای غربی در مذاکرات به دنبال پاسخ به این سوال هستند که آیا مسیر مذاکرات براساس آنچه در گذشته رخ داده ادامه خواهد یافت یا خیر! در همین باره دکتر اصغرقاسمی استاد دانشگاه کارشناس حوزه روابط بین الملل برای دانش بنیان علوم انسانی می نویسد: در موضوع مذاکرات و آنچه که درون آنی گفت وگوها می گذرد یک چیز کاملا مشخص است. آن هم اینکه طرف غرب به دنبال آن است که مذاکرات را از همان جایی که با تیم قبلی مذاکره کننده به پایان رسانده ادامه دهد و طرف ایرانی به شکلی نسبت به قبول این مسئله یا حداقل اعلام رسمی آن خودداری می کند. در واقع هیئت مذاکره کننده ایرانی با خودداری از اعلام این مسئله که مذاکره از همان جای قبلی ادامه خواهد یافت دائما تاکید دارد که هنوز مسیر پرپیچ و خم و طولانی پیش روی مذاکرات است. دلیل این نوع اظهارات مقامات ایرانی در مذاکرات را باید در چند موضوع جستجو کرد:
چرا هیئت ایرانی علاقه ای به استفاده از نام برجام ندارد؟
اول آنکه می خواهند از لغو تحریم ها توسط طرف غربی در صورت توقف غنی سازی از سوی ایران به شکلی کاملا اطمینان بخش، مطمئن گردند. دومین مسئله این است که علی باقری کنی، سرپرست هیئت مذاکره کننده ایرانی تمایلی به اینکه در رسانه ها گفته شد او کار نیم تمام محمد جواد ظریف را تمام می کند ندارد. او می خواهد این توافق جدید هر چه هست به نام خودش تمام شود . گویی که تیم ظریف-عراقچی در گذشته کاری نکرده اند. سومین مسئله این است که راس هرم قدرت در ایران به شکلی می خواهد که موضوع برجام هم مطرح گردد و هم نه، در واقع راس هرم قدرت در ایران نمی خواهد چندان به مسئله برجام که نامی از حسن روحانی و تیمش در آن دیده می شود زیاد مطرح گردد. برای همین دائما به جای برجام، هیئت مذاکره کننده ایرانی از پروژه لغو تحریم ها سخن می گوید.
چه اتفاقی رخ خواهد داد؟
در مورد اینکه بسیاری چه اتفاقی رخ خواهد داد و یا آیا مذاکرات طولانی خواهد شد یا خیر، قضاوت بسیار دشوار است. اما یک چیز را نباید فراموش کرد. آن هم اینکه طرف آمریکایی می داند که ایران هر لحظه در حال نزدیک شدن به توان ساخت سلاح هسته ای است. و میزان اورانیوم غنی شده ایران هر روز در حال افزایش است. دوم اینکه طرف ایرانی هم می داند که پس از اعتراضات اصفهان هر لحظه امکان شعله ور شدن اعتراضات خیابانی در شهرهای مختلف کشور از جمله تهران به عنوان مرکز ایران وجود دارد و در صورت وقوع این مسئله کار بسیار دشوار خواهد شد. چرا که همین حالا هم اسرائیل از اعتراضان اصفهان به عنوان چماقی علیه ایران استفاده می کند و این مسئله را دائما به کشورهای حاضر در مذاکرات ۵+۱ گوشزد می کند که دولت ایران سرکوب گر است و نماینده مردم ایران نیست. با این ترتیب می شود چند پیش بینی جدی برای آینده مذاکرات داشت. اول آنکه این مذاکرات قطعا محکوم به نتیجه است. هم برای دولت ایران و هم برای دولت آمریکا شکست این مذاکرات امری هزینه بر و همراه با انتخاب های سخت است. دوم اینکه در صورت شکست مذاکرات کار برای دولت سید ابراهیم رئیسی بسیار دشوار خواهد شد. چرا که دولت وی از همین امروز نگران کسری بودجه قابل توجهی است که سال آینده دارد و با این شرایط قطعا نمی توان کشور را در شرایط عادی اداره کرد. اما سومین مسئله ای که دراین باره باید مورد توجه قرار داد این است که اگر قرار بود مذاکرات به این راحتی شکست بخورد و به نتیجه برسد، قطعا هسته ای اصلی قدرت ترجیح می داد که اصلا وارد فاز مذاکره نشود. چرا که ناامیدی حاصل از شکست آن به شکل قابل توجهی بدتر از مذاکره نکردن است. یعنی اگر در همین ابتدا دولت ایران می کرد که اصلا حاضر به مذاکره نیست بهتر از این بود که در مذاکرات شرکت کند و سپس اعلام کنند که مذاکرات شکست خورده است.
در مجموع این مسئله قابل پیش بینی است که هر دو سوی ماجرا یعنی یک سو ایران و یک سو ۵+۱ به رهبری آمریکا تمایل دارند که در این مقطع هرچقدر سخت هم که شده به نتیجه دست یابند. شاید باز هم دولت ایران فرصت هدر دهد و فرصت سوزی کند ولی در نهایت این توافق صورت خواهد گرفت.
نوشته یادداشت یک استاد روابط بین الملل درباره مذاکرات هسته ای/ چه خواهد شد؟ اولین بار در دانش بنیان علوم انسانی. پدیدار شد.
mag.filmgardi 