تا به حال هیچوقت تا به این اندازه درباره وضعیت سینما نگرانی وجود نداشته است، و در عین حال افق سینمای پیش رو هرگز تا به این اندازه هیجانانگیز نبوده است. فیلمهایی مانند «جواهرات تراشنخورده»، «زنان کوچک» و «پرتره بانویی در آتش» دهه گذشته را با قدرت به پایان رساندند – فیلمهای ماههای آخر سال ۲۰۱۹ به تنهایی با کل فیلمهای تحسینبرانگیز سال ۱۹۹۹ برابری میکردند – و ظاهراً فیلمهای سال ۲۰۲۰ آمادهاند تا شروع خوبی را برای دهه جدید رقم بزنند.
قبلاً مقاله «۲۵ فیلم برتر که در ۱۲ ماه آینده اکران میشوند» را خواندهایم، آن فیلمها حالا در کنار فیلمهای جدید هنرمندان بزرگی مانند «دیوید فینچر»، «سوفیا کاپولا»، «کریستوفر نولان»، «کریستن جانسون»، «کلوئی ژائو» و «آپیچاتپونگ ویراستاکول» قرار میگیرند (و البته این فهرست شامل فیلمسازانی که ساختههای جدیدشان هنوز در سیستم توزیع آمریکا قرار نگرفته یا تاریخ اکران فیلمشان مشخص نشده، نمیباشد).
از فیلمهای مستقل با بودجه اندک گرفته تا فیلمهای پرهزینه تابستانی، و از «در ارتفاعات» گرفته تا «داستان کناره غربی»، اینجا ۵ فیلمی که بیش از همه منتظر اکرانشان هستیم را فهرست میکنیم.
«پس از یانگ» (A24، تاریخ اکران: نامشخص) / After Yang
«کوگونادا»، مقالهنویس زیرکی که به کارگردان تبدیل شد، در سال ۲۰۱۷ مخاطبان ساندنس را با فیلم آرام و ملایم «کلمبوس» به وجد آورد. با اینکه مؤسسه ساندنس مجبور شد شخصاً توزیع این درام را به عهده بگیرد، اما فیلم در اواخر همان سال به محبوبیت قابل قبولی بین مخاطبان دست یافت. وقتی که اکران طولانی «کلمبوس» به پایان رسید، صنعت فیلم سرانجام به فیلم و کارگردانش توجه نشان داد و کوگونادا به خوبی از این فرصت استفاده کرد.
«پس از یانگ» که اقتباسی از داستان کوتاه «الکساندر واینستین» با عنوان «خداحافظی با یانگ» است، توسط شرکت فیلمسازی A24 و Cinereach تولید شده و تیم بازیگری قدرتمندی دارد، از جمله «کالین فارل»، «گلشیفته فراهانی»، «جودی ترنر اسمیت» که بازیگری را با فیلم «کوئین و اسلیم» آغاز کرد و «هالی لو ریچاردسون» که در «کلمبوس» حضور قدرتمندی داشت.
«پس از یانگ» یک فیلم علمی تخیلی اندیشمندانه است که در آینده اتفاق میافتد، یک پدر و دختر تلاش میکنند جان روبات خانوادگی خود که از کار افتاده است را نجات بدهند. «هوش مصنوعی» تأثیر آشکاری بر این فیلم گذاشته اما کوگونادا مهارت فوقالعادهای در تغییر دادن شاهکارهای شناخته شده دارد. فیلمبرداری فیلم، تابستان سال گذشته به پایان رسید ولی روند پیچیده پس از تولید ممکن است تا پاییز امسال طول بکشد؛ فیلم جدید کوگونادا هر وقت که اکران شود، مشخصاً از دید تماشاگران دور نخواهد ماند.
«آنت» (آمازون، تاریخ اکران: نامشخص) / Annette
«لئوس کاراکس» با شاهکار سرگرمکننده خود «موتورهای مقدس» محصول ۲۰۱۲، بازگشت موفقیتآمیزی به عرصه فیلمسازی داشت. ولی بعد از آن… خبری نبود. خوب، اگر کاراکس هر ده سال یک دستاورد سینمایی برجسته داشته باشد، جهان جای بهتری میشود، پس میتوانیم با این موضوع کنار بیاییم.
جای بسی امیدواری است که اولین فیلم انگلیسی زبانِ او به تهیهکنندگی استودیو آمازون، هم اکنون در مرحله پس از تولید قرار دارد و عوامل بسیاری هم هستند که نشان میدهند این قصهگوی خلاق یک دستاورد خارقالعاده دیگر ساخته است: موزیکالی با بازی «آدام درایور» و «ماریون کوتیار». در این فیلم درایور نقش یک استندآپ کمدین و کوتیار نقش همسر او که خواننده سوپرانو است را بازی میکنند؛ این دو یک دختر دو ساله با یک «توانایی منحصر به فرد» دارند که هنوز توضیحی درباره آن داده نشده است. هنرمند پاپ انگلیسی «اسپارکس» موسیقی فیلم را تولید کرده و ظاهراً «آنت» مملو از موسیقی خواهد بود.

اما خلاصههای داستان معمولاً نمیتوانند به خوبی فضای فیلمهای کاراکس را مشخص کنند. اگر اینطور بود، خلاصه فیلم «موتورهای مقدس» کمی خستهکننده به نظر میرسید: مردی سوار بر لیموزین این سو و آن سو میرود و تغییر چهره میدهد و…. همین! اما اینطور نیست، «موتورهای مقدس» فیلمی جذاب، تأثیرگذار و غیرقابل طبقهبندی از تفکر درباره هویت، فقدان و تزکیه فرآیند خلاقیت است که به سرخوشی میانجامد.
بعلاوه، فیلم چندین میانپرده موسیقی استادانه (صحنه آکاردئون، خدای مهربان) هم دارد که بسیاری از موزیکالهای سنتی دیگر که از آن زمان به بعد منتشر شدهاند را تحتالشعاع قرار میدهد. اگر «آنت» – که بنا بر شایعات در تمام مدت از موسیقی استفاده میکند – فقط به اندازه نصف موتورهای مقدس خوب باشد، به یکی از دستاوردهای هنری بزرگ امسال تبدیل خواهد شد. کاراکس تقریباً همیشه درجشنواره کن حضور دارد پس اگر فیلم به موقع اکران شود، میتواند به یکی از برندههای احتمالی جشنواره کن امسال (ئر صورت برگزاری) تبدیل گردد.
«بلوند» (نتفلیکس، تاریخ اکران: نامشخص) / Blonde
فیلم زندگینامهای (خب، تا حدی) «اندرو دومینیک» درباره «مارلین مونرو» که مدتها از زمان شروع به ساختش میگذرد، هر سالی که بالاخره اکران شود با استقبال گستردهای مواجه خواهد شد. دومینیک نزدیک ده سال است که روی این فیلم اقتباسی از رمان «جویس کرول اوتس» به همین نام کار میکند و بارها به شکل منظم بازیگران را تغییر داده (نائومی واتس سالها در پروژه حضور داشت ولی بعد نقش بازیگر اول به جسیکا چستین رسید) و زمان آغاز فیلمبرداری را عوض کرده است (۲۰۱۱ به ۲۰۱۳ و بعد… خب، هیچی).
در سال ۲۰۱۶، بخش نوپای فیلمهای اوریجینال نتفلیکس این پروژه را پذیرفت و هرچند نتوانست فوراً روند تولید فیلم را آغاز کند اما موفق شد فیلم را در مسیر درست قرار دهد: انتخاب بازیگر تازه کار «آنا د آرماس» به عنوان نسخه تخیلی اوتس از آن ستاره هالیوودی و گروه بازیگران خیرهکنندهای که شامل «آدریان برودی»، «بابی کاناوله»، «جولیان نیکلسون»، «گرت دیلاهانت»، «اسکوت مک نیری»، «لوسی دویتو»، «مایکل مسینی»، «اسپنسر گرت»، «کریس لمون»، «ربکا ویساکی»، «ند بلامی» و «دن باتلر» میشود.

با اینکه زندگی غمبار مونرو تا به حال موضوع چندین فیلم و سریال اقتباسی بوده، اما ترکیب یک فیلمساز هنرمند مانند دومینیک (یاد «قتل جسی جیمز توسط رابرت فورد بزدل» بیفتید) و رمان دروننگری مانند داستان اوتس بسیار بسیار هیجانانگیز است. رمانِ اوتس در سال ۲۰۰۱ نامزد نهایی دریافت جایزه پولیتزر بود و به دلیل نگاه دقیق و ظریفی که به زندگی خصوصی مونرو انداخته بود مورد تحسین و تمجید قرار گرفت.
کتاب اوتس (نویسندهای که همواره به ما یادآوری میکند به مردم نباید به چشم یک زندگینامه نگاه کرد) هرگز اسیر شهوت نمیشود و بسیار روشنگر است، با زیبایی و ظرافت به کاوش در زندگی شخصی مونرو و واکنشهای (ظاهراً) احساسی او به زندگی میپردازد. کسانی که عاشق شایعه و تئوریهای توطئه هستند لزوماً از این داستان ناامید نخواهند شد اما طرفداران هالیوودِ قدیم و مونرو احتمالاً از فیلم رضایت خیلی بیشتری خواهند داشت.
«Da 5 Bloods» (نتفلیکس، تاریخ اکران: نامشخص)
«اسپایک لی» قبل از اینکه جایزه اسکار بهترین فیلمنامه اقتباسی را به خاطر «BlacKkKlansman» برنده شود، قرارداد ساخت فیلم بعدی را با نتفلیکس امضا کرده بود – که کاملاً غیرعادی است زیرا همکاری موفقیتآمیزی با شرکت فوکوس فیچرز داشت و جایزه هم برده بود. اما او هم مانند «دیوید فینچر» تجربه ساخت سریال تلویزیونی به تهیهکنندگی شرکتهای پخش را دارد و قبلاً (و شخصاً تمام قسمتهای) سریال اقتباسی «او باید بتواند» را کارگردانی کرده است.

به سختی میتوان تصور کرد که Da 5 Bloods به اندازه «BlacKkKlansman» برنده جایزه نشود، خصوصاً با توجه به خلاصه داستان جذابی که دارد: چهار آمریکایی سیاهپوست که کهنه سرباز جنگ ویتنام هستند دوباره به ویتنام برمیگردند تا بقایای رئیس جوخه خود که در حین عملیات کشته شده را پیدا کنند – و البته به دنبال یک گنج مدفون هم هستند. همکاری با نتفلیکس یعنی این فیلم به صورت خودکار بیشتر از فیلم جنگی اخیر او «معجزه در سنت آنا» دیده خواهد شد.
«معجزه در سنت آنا» در سال ۲۰۰۸ توسط دیزنی توزیع گردید و فروش ناامیدکنندهای داشت. در این فیلم «چادویک بوزمن»، «نورم لویس»، «دلروی لیندو»، «کلارک پیترز» و «آیسایا ویتلوک جونیور» ایفای نقش میکنند – و «پل والتر هاوسر» بازیگر فیلمهای «BlacKkKlansman» و «ریچارد جول»، و «جاناتان ماژورز» بازیگر «آخرین مرد سیاه در سان فرانسیسکو» هم اینجا حضور دارند. «ترنس بلانچارد» هم مثل همیشه موسیقی فیلم را ساخته است.
«دیک جانسون مرده است» (نتفلیکس، تاریخ اکران: نامشخص) / Dick Johnson Is Dead
فیلمبردار فیلمهای مستند «کریستن جانسون»، در جشنواره ساندنس سال ۲۰۱۶ با فیلم «فیلمبردار» توجه مخاطبان را به خود جلب کرد. فیلم او ترکیبی از پروژههای قدیمی بود که به شکل خلاقانه و تازهای تهیه شده بود. حالا جانسون با یک فیلم دیگر به تهیهکنندگی نتفلیکس برگشته است که انتظار میرود دستاورد شخصی بزرگتری برای او باشد.

فیلمساز با «دیک جانسون مرده است» نگاهی عمیق به پدرِ مجنونش انداخته و برای زنده نگه داشتن پدرش به سینما روی آورده است. این فیلم ظاهراً از استراتژیهای سینمایی مختلفی برای کاوش در ذهن پدرِ جانسون و همچنین ماهیت رابطه آنها استفاده کرده و نشان میدهد که چطور ترس از مرگ در آینده نزدیک، بر این رابطه اثر گذاشته است.
با توجه به اینکه «فیلمبردار» با استفاده ماهرانه از فرآیندهای تجربی توانست یک داستان قابل قبول جهانی را بازگو کند، انتظار میرود که «دیک جانسون مرده است» هم بتواند به شکل هیجانانگیز دیگری به همان موفقیت دست بیابد.
نوشته ۵ فیلمی که در سال ۲۰۲۰ چشم به راه شان هستیم(۱) اولین بار در مجله نقد فیلم گردی. پدیدار شد.